Drie Koningen
Afbeelding
The Met
Andere afbeeldingen
artinflanders.be
https://artinflanders.be/nl/kunst/baltasar-de-afrikaanse-koning
Tekst
Het tweede hoofdstuk van het evangelie van Mattheus begint als volgt: Toen Jezus geboren was in Bethlehem in Judea, ten tijde van Herodes, kwamen uit het oosten magiërs in Jeruzalem aan. Ze vroegen: ‘Waar is de pasgeboren koning van de Joden?’ De drie wijzen werden door een ster tot bij Jezus geleid. Zij aanbaden hem en gaven hem geschenken: goud (voor de koning), wierook (voor God) en mirre (voor de mens).
De traditie maakte van de wijzen drie koningen en vanaf de 8ste eeuw kregen zij namen: Caspar, Melchior en Baltasar. Zij worden in prachtige gewaden voorgesteld, vaak met een kroon of tulband op het hoofd. In de hand houden zij hun geschenken in mooi vaatwerk die zij aan het kind Jezus aanbieden.
De Drie Koningen behoren tot de reisheiligen. Omdat zij in een droom gewaarschuwd werden een andere weg naar huis te nemen en zo te ontsnappen aan de soldaten van Herodes, waren zij de schutspatronen van reizigers, pelgrims en horecapersoneel (vanwege de herbergen waar reizigers vroeger overnachtten), maar ook van bontwerkers en houtzagers.
Hun bescherming werd afgesmeekt tegen gevaren op reis, onweer, hondsdolheid, epilepsie en hoofdpijn. Hun zegen zou ook bescherming bieden van huis en hof. Vandaar dat het lange tijd op het platteland de gewoonte was om op de vooravond van 6 januari hun beginletters en het betreffende jaartal met krijt op de deur te schrijven, zoals bijvoorbeeld:19+C+M+B+37.
Het feit dat Drie Koningen vroeger eveneens een bedelfeest was, ligt aan de oorsprong van de gewoonte dat kinderen, verkleed als koningen, zingend van deur tot deur gaan in ruil voor snoep.